Συμμετείχαν οι μαθητές/τριες του τμήματος β1β και β2β του Γυμνασίου Π.Π.Σ.Π.Θ., οι μαθητές/τριες του Ομίλου Ορχήστρας Γυμνασίου-Λυκείου Π.Π.Σ.Π.Θ. και μαθητές/τριες του Εργαστηρίου Φωνητικής Ερμηνείας Π.Π.Σ.Π.Θ.
Short description:
Teachers and students from Experimental School of Aristotle University of Thessaloniki, Greece, cooperate with colleagues and classmates from Cyprus and other European schools in order to trace European Cultural Heritage through Local Music: Trace our local musical roots and proceed to musical activities.
Συλλέξαμε πληροφορίες για τους μουσικούς δημιουργούς της Θεσσαλονίκης και με βάση αυτές συντάξαμε ερωτήσεις κλειστού τύπου για τρία διαφορετικά επίπεδα δυσκολίας (εύκολο, μέτριο, δύσκολο) και αναπτύξαμε τρία παιχνίδια γνώσεων: ένα παιχνίδι για την έντεχνη – ροκ μουσική, ένα παιχνίδι για τη ρεμπέτικη – λαϊκή μουσική και ένα παιχνίδι για την κλασική μουσική. Τα παιχνίδια προγραμματίστηκαν στη γλώσσα Scratch. Χρησιμοποιήσαμε ήχους και εικόνες που κρίναμε κατάλληλους για το θέμα των παιχνιδιών. Σε κάθε παιχνίδι για κάθε επίπεδο περιλαμβάνονται 10 ερωτήσεις κλειστού τύπου. Ο παίκτης μπορεί να επιλέξει το επίπεδο δυσκολίας που επιθυμεί. Για κάθε σωστή απάντηση κερδίζει έναν πόντο στο εύκολο επίπεδο, δύο πόντους στο μέτριο επίπεδο και τρεις πόντους στο δύσκολο επίπεδο.
Αναπτύξαμε τρία διαφορετικά παιχνίδια γνώσεων για τα μουσικά ρεύματα της Θεσσαλονίκης. Πιο συγκεκριμένα τα παιχνίδια αφορούν τους ερμηνευτές της Θεσσαλονίκης, καθώς και το συνδυασμό των μουσικών οργάνων που συναντούμε στα εξής μουσικά ρεύματα: έντεχνο – ροκ, λαϊκό – ρεμπέτικο και κλασσικό. Αρχικά αναζητήσαμε πληροφορίες από αξιόπιστες πηγές για τους Θεσσαλονικείς ερμηνευτές και το συνδυασμό των μουσικών οργάνων των συγκεκριμένων μουσικών ρευμάτων. Για κάθε παιχνίδι συντάξαμε 10 ερωτήσεις κλειστού τύπου για καθένα από τα εξής επίπεδα δυσκολίας: εύκολο, μέτριο, δύσκολο. Τα παιχνίδια δίνουν στο χρήστη τη δυνατότητα να επιλέξει το επίπεδο δυσκολίας που επιθυμεί. Όσο πιο προχωρημένο το επίπεδο, τόσο περισσότεροι οι βαθμοί που κερδίζει ο παίκτης για τις σωστές απαντήσεις. Τα παιχνίδια μας περιλαμβάνουν εικόνες και ήχους που αφορούν το θέμα τους.
Εκπαιδευτικοί που συνεργάστηκαν: Μαρία Πατιώ, Ισμήνη Σακελλαριάδη
Αριθμός μαθητών: 13
Οι μισοί μαθητές του τμήματος β1 γυμνασίου κατασκεύασαν μουσικά όργανα από άχρηστα υλικά με τα οποία στη συνέχεια άρχισαν να εργάζονται στα πλαίσια του μαθήματος της Μουσικής υπό την καθοδήγηση της καθηγήτριας Μουσικής κ. Μαρίας Πατιώ.
Το ζητούμενο σε αυτές τις κατασκευές μουσικών οργάνων είναι η ποιότητα του ήχου και όχι απλώς μια φανταχτερά διακοσμημένη κατασκευή. Όσο μουσικά ανεκπαίδευτο και αν είναι ένα παιδί, μπορεί γρήγορα να διακρίνει το όργανο που θα το ικανοποιήσει ακουστικά.
Μέσα από τις κατασκευές αυτοσχέδιων οργάνων, τα παιδιά μαθαίνουν ‘η ενισχύουν τις γνώσεις τους για διάφορα υλικά και τις ιδιότητές τους, μαθαίνουν να χειρίζονται εργαλεία, να μετρούν, να δοκιμάζουν όγκους και σχήματα, να κρίνου και να συγκρίνουν.
Επιπλέον, τα παιδιά μαθαίνουν την έννοια της ανακύκλωσης, αφού τα περισσότερα από τα χρησιμοποιούμενα υλικά είναι υλικά που βρίσκονται γύρω μας και είναι συνήθως για πέταμα (όπως π.χ. κομμάτια ξ’υλου, σκασμένες σαμπρέλες, κονσερβοκούτια, λάστιχα, κλπ).
Τα παιδιά κατασκεύασαν διάφορα σείστρα και χρησιμοποίησαν τη φαντασία τους για να τα εντάξουν μέσα σε ένα μουσικό κομμάτι. Η μουσική αξία τέτοιων κατασκευών έγκειται στο γεγονός ότι η μουσική είναι αποτέλεσμα της έμπνευσης και δημιουργικότητας, που ωθούν τον άνθρωπο να αξιοποιήσει τα υλικά και τους ήχους που υπάρχουν γύρω του, προκριμένου να εκφραστεί.
Η ομαδική εκτέλεση τραγουδιού στα δικά τους κρουστά όργανα αποτέλεσε για τα παιδιά βιωματική αντίληψη της ομαδικότητας, της αυτοπειθαρχίας και της συνεργασίας.
φωτογραφίες των μαθητικών κατασκευών
ομαδική εκτέλεση τραγουδιού στα δικά τους κρουστά όργανα
Τίτλος: «Δημιουργία χάρτη ακρόασης – «Εικόνες από μια έκθεση του Modest Mussorgsky: Ν. 5 ‘Μπαλέτο των κλωσόπουλων μέσα στο τσόφλι τους»»
Τάξη: Β2 Γυμνασίου
Αντικείμενα: Μουσική
Διάρκεια: Φεβρουάριος 2014, 1 διδακτική ώρα
Εκπαιδευτικός: Μαρία Πατιώ
Αριθμός μαθητών: 25
Παρά το γεγονός ότι οι μαθητές/τριες ακούν συστηματικά και καθημερινά μουσική, σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής τους, η προσεχτική μουσική ακρόαση στη διάρκεια του μαθήματος είναι απαραίτητη γιατί καλλιεργεί σημαντικές δεξιότητες. Μέσω αυτής αναπτύσσονται οι ακουστικές δεξιότητες και οι δεξιότητες εσωτερικής ακοής των μαθητών και επίσης αποτελεί το μέσο για την επαφή των μαθητών με ποικιλία μουσικών ειδών, στυλ και πολιτισμών.
Οι μαθητές/τριες του τμήματος Β2 γυμνασίου δημιούργησαν δικούς τους χάρτες ακρόασης για το έργο «Εικόνες από μια έκθεση του Modest Mussorgsky: Μέρος 5 ‘Μπαλέτο των κλωσόπουλων μέσα στο τσόφλι τους’».
Αρχικά δόθηκαν πληροφορίες στους/στις μαθητές/τριες:
για το πώς δημιουργήθηκε το μουσικό έργο «Πίνακες από μια έκθεση», του οποίου μέρος αποτελεί το κομμάτι που θα ακούσουν,
ο πίνακας του Viktor Hartmann που ενέπνευσε τον Mussorgskyνα συνθέσει αυτό το κομμάτι,
πληροφορίες για τον συνθέτη.
ο πίνακας του Viktor Hartmann
Δόθηκε στα παιδιά διάγραμμα στο οποίο υπάρχουν τα χαρακτηριστικά σημεία του έργου, δηλαδή αναγνωρίσιμοι ακουστικά «σταθμοί» του χάρτη ακρόασης, ώστε οι μαθητές/τριες να μπορούν να προσανατολιστούν σε ποιο σημείο του έργου βρίσκονται κάθε φορά.
Στη συνέχεια τους ζητήθηκε, μετά από 3 ακροάσεις του έργου, να δώσουν τη δική τους εκδοχή του χάρτη ακρόασης για αυτό, σχεδιάζοντας μέσα στα κουτάκια.
Εκπαιδευτικοί που συνεργάστηκαν: Μαρία Πατιώ, Γεωργία Αλεξούδα
Αριθμός μαθητών: 13
ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΣΕ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ
Αλεξούδα, Γ. & Πατιώ, Μ. (2015). Ανάπτυξη παιχνιδιών γνώσεων με το Scratch: Μια διαθεματική προσέγγιση Προγραμματισμού και Μουσικής. Στο: Β. Δαγδιλέλης, Α. Λαδιάς, Κ. Μπίκος, Ε. Ντρενογιάννη, Μ. Τσιτουρίδου (επιμ.), Πρακτικά 4ου Πανελλήνιου Συνεδρίου «Ένταξη των ΤΠΕ στην Εκπαιδευτική Διαδικασία», Θεσσαλονίκη 30 Οκτωβρίου – 01 Νοεμβρίου 2015.pdf
Στο πλαίσιο της εργασίας μας αναπτύξαμε παιχνίδια γνώσεων που αφορούν κάποια ρεύματα της μουσικής. Τα μουσικά ρεύματα που επιλέξαμε είναι η rock, η pop και η trance. Επιλέξαμε τα συγκεκριμένα ρεύματα μουσικής με βάση τις προτιμήσεις μας. Για κάθε είδος μουσικής δημιουργήσαμε μία ομάδα εργασίας. Αναζητήσαμε πληροφορίες, εικόνες και μουσικά κομμάτια. Συντάξαμε τις ερωτήσεις και προγραμματίσαμε τα παιχνίδια μας στο Scratch. Κάθε παιχνίδι περιλαμβάνει 10 εύκολες ερωτήσεις, 10 ερωτήσεις μέτριας δυσκολίας και 10 δύσκολες ερωτήσεις. Όλες οι ερωτήσεις είναι κλειστού τύπου, Σωστού/Λάθους, πολλαπλής επιλογής και Ναι/Όχι. Σε κάποιες ερωτήσεις των παιχνιδιών μας οι πιθανές απαντήσεις είναι ηχογραφήσεις τραγουδιών. Οι ερωτήσεις αυτές δίνουν τη δυνατότητα στον παίκτη να ακούσει τις υποψήφιες ηχητικές απαντήσεις και έπειτα να επιλέξει αυτή που θεωρεί σωστή. Τα αρχεία ήχου για να μπορούν να χρησιμοποιηθούν στο προγραμματιστικό περιβάλλον του Scratch μετατράπηκαν σε wav.
Οι μαθητές παρουσίασαν τα παιχνίδια τους στην εργασία τους που εγκρίθηκε και παρουσιάστηκε στο 6ο Μαθητικό Συνέδριο Πληροφορικής Κεντρικής Μακεδονίας. 8-10 Απριλίου 2014
Το χαϊκού είναι είδος ποίησης που πρωτοεμφανίστηκε στην Ιαπωνία το 16ο αιώνα και υιοθετήθηκε στην Ευρώπη στις αρχές του 20ου αιώνα. Στην αυθεντική στιχουργική μορφή τους, τα χαϊκού είναι μικρά ποιήματα από 17 συλλαβές σε έναν ενιαίο στίχο. Στην ευρωπαϊκή εκδοχή τους συνήθως υποδιαιρούνται σε 3 στίχους από 5,7 και 5 συλλαβές, στους οποίους αποφεύγεται η ομοιοκαταληξία.
Με αφορμή το κεφάλαιο «Χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου» του Βιβλίου Μουσικής της β΄τάξης του Γυμνασίου, γίνεται στην τάξη μια μικρή συζήτηση-ανάλυση για αυτό το είδος της λογοτεχνίας. Στη συνέχεια οι μαθητές/τριες χωρίζονται σε ομάδες, κάθε ομάδα δημιουργεί το δικό της χαϊκού (με θέματα τη φύση, τις εποχές και τα χρώματα), δημιουργεί κατάλληλη μουσική υπόκρουση και παρουσιάζει/εκτελεί τη σύνθεσή της στην ολομέλεια.
Οι εκτελέσεις αυτές ηχογραφούνται με χρήση συσκευής κινητού τηλεφώνου και στη συνέχεια οι μαθητές/τριες, και πάλι εργαζόμενοι/ες σε ομάδες, τις επεξεργάζονται με τη βοήθεια του λογισμικού audacityγια την παραγωγή αρχείου ήχου, ή με τη βοήθεια του λογισμικού wevideoγια την παραγωγή αρχείου βίντεο.
ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΣΕ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ
Πατιώ, Μ., & Αλεξούδα, Γ. (2017). Ψηφιακός-Πολυτροπικός Μουσικός Γραμματισμός: Η μουσική και η εικόνα ως μέρος των στίχων του χαϊκού, Στο: Χ. Τσιχουρίδης, Δ. Κολοκοτρώνης, Δ. Λιόβας, Μ. Μαριάνθη, Κ. Σταθόπουλος, Α. Κοντογεωργίου, Η. Λιάκος & Ζ. Καρασίμος (επιμ.), Πρακτικά του 3ου Διεθνούς Συνεδρίου για την Προώθηση της Εκπαιδευτικής Καινοτομίας, Λάρισα 13, 14 & 15 Οκτωβρίου 2017 (σ.σ. 926.-936.). Λάρισα: Ε.Ε.Π.Κ. (Επιστημονική Ένωση για την Προώθηση της Εκπαιδευτικής Καινοτομίας) (e-Book/pdf) ISBN: 978-618-82197-6-2 (τόμος Α΄). pdf
Ηχογραφήσεις στην τάξη (Νοέμβριος 2013) :
Ηχογραφήσεις στην τάξη (Νοέμβριος 2014) :
Ηχογραφήσεις και δημιουργία βίντεο στην τάξη (Νοέμβριος 2016) :
